Wapen van de familie Bentein-Debaere in heraldische kleuren

Familiewebstek - Site Web de la famille - Family Website

Bentein - Debaere



Blogs

Sociale media

Enkele paragrafen uit de tekst van een artikel,

Trump is de enige presidentskandidaat die sociale media begrijpt (30 DEC 2015).

"We vertellen Facebook wie onze vrienden zijn en krijgen dan vooral nieuws voorgeschoteld uit die vriendenkring. Die zijn het meestal eens met de manier waarop we naar de wereld kijken, anders zouden ze in de eerste plaats al geen vrienden zijn.

Richard L. Rapson, professor psychologische geschiedenis aan de universiteit van Hawaii, die "emotional contagion" (een gevoel, veroorzaakt door het aanstekelijk werken van de gevoelsuiting van een ander) bestudeerde, denkt dat op deze sociale media vooral zaken worden gedeeld die hevige emoties oproepen - haat, angst voor de andere, woede,... Die emoties komen rechtstreeks uit ons onderbewustzijn en zijn daarom zo makkelijk oproepbaar." ...

"Hoe meer aandacht je aan iets besteedt, hoe groter het wordt. En zo lang mensen aandacht blijven schenken aan deze verhalen, maakt het niet veel uit of de reacties positief of negatief zijn." ...

"Wat viraal gaat is daarom zeker niet altijd waar. Maar leugens, net als angst, hebben een grote impact op onze geest. Eens we iets zien of lezen en het voor waar aannemen wordt het zeer moeilijk om het nog te ontkrachten, aldus Rosanna Guadagno, professor psychologie aan de universiteit van Texas." ...

"'Een leugen reist de halve wereld rond, nog vooraleer de waarheid haar schoenen heeft kunnen aantrekken,' zei Mark Twain daarover. Al had die van het internet nog nooit gehoord. Trump profiteert dus graag van dit tijdperk van overmediatisering en desinformatie, waarin dag en nacht nieuws wordt verspreid dat niet op haar waarheidsgehalte wordt gecontroleerd." ...

Persoonlijk denk ik dat het fundamenteel idee dat hier geopperd is - dat de sociale media bedoeld zijn als uitlaatklep voor onze vlietende emoties - juist is. Is dat slecht? Niet per sé, zou ik zeggen. Als je iets schokkends aan den lijve hebt meegemaakt, dan kan het wereldkundig maken ervan soms louterend werken. Steun en medeleven van je familiekring of vriendenkring is dan op zijn plaats.

Wanneer je echter overmatig reageert op een bericht van een derde waarvan je het waarheidsgehalte niet kan achterhalen, maar je toch laat meeslepen in de draaikolk van geuitte emoties, dan kan dat niet meer als onschuldig worden beschouwd. Je moet anno 2015 immers al lang geweten hebben dat er heel wat halve (on)waarheden en klinkklare leugens worden verspreid via de sociale media. De bron van dergelijke zaken zijn mensen die ofwel graag in de belangstelling staan (en dan doet een extra leugentje er niet toe) ofwel erop uit zijn precies dergelijke emotionele vloedgolven onder het publiek te laten ontstaan (voor hun eigen plezier of andere meer misdadige redenen).

Is dit fenomeen nu typisch voor de sociale media? Neen, zeker niet. Roddelen is van alle tijden. Het verspreiden van valse informatie met bijbedoelingen ook. Alleen ben je nu op de sociale media niet meer zo anoniem als vroeger de roddelaars, en ontkennen kan niet meer. Alles wat ooit is geschreven blijft bewaard - want dat doen we dus op de sociale media: schrijven, en schrijven is blijven. Nu ja, misschien niet alles, maar je kunt er donder op zeggen dat de meest gevoelige en beschamende informatie wél wordt bewaard.

Zoals je hierboven kunt lezen in de extracten van het artikel doen sommige er hun voordeel mee, zelfs al lijkt het een nadeel, zoals een verontwaardigde reactie op een kwetsende uitspraak.

De snelheid waarmee gebeurtenissen met hoge emotionele of nieuwswaarde (komt eigenlijk voor sommige pers op hetzelfde neer) tegenwoordig door jan en alleman op het internet worden gepubliceerd hebben de laatste jaren de nieuwsindustrie genekt. Je mag dan nog een digitaal journaal hebben, je kunt het zo snel niet verversen of het nieuws is al weer "oud" nieuws. Wat rest er dan nog? Voor de roddelpers nog meer roddels en leugens, want dat verkoopt. Voor de ernstige pers de meer contemplatieve stijl van de opiniestukken, de gedetailleerde uitleg van de gespecialiseerde pers en de spannende lectuur en video's van onderzoeksjournalisten.

Een mens kan immers niet leven van een (over)aanbod van leugens, roddels en verzinsels. Vroeg of laat heb je behoefte aan feitelijke waarheden. Die zoek je dus best niet op de sociale media. Het probleem kan triviaal lijken, maar als je een dure aankoop overweegt (een nieuwe smartphone bijvoorbeeld) en je wilt eerst wat informatie inwinnen in de vorm van recensies over het product om een weloverwogen keuze te maken, hoe ga je dan te werk? Sociale media zijn een uitkomst, maar is je vriendenkring echt de bron van alle wijsheid? Als één van je vrienden zwaar misnoegd is met product X en dat ook laat blijken, is dat dan het equivalent van een Bijbelse waarheid? Moet je daarom dat product niet kopen? En als je dan verder op het internet zoekt naar informatie, hoe zeker ben je dan dat die informatie eigenlijk niet wordt aangereikt door de fabrikant zelf via een "onafhankelijke derde" tegen vergoeding? Of door de concurrent?

Het is dus geen sinecure om uit het tonnen informatie de feiten de filteren. Ik begrijp goed dat mensen soms wanhopig worden en de eerste de beste bron als dé referentie pakken. In geval van een smartphone kan dat hooguit een teleurstelling zijn. Het is echter veel erger als het om fundamentele zaken gaat, zoals het welzijn van de zwakkeren in onze maatschappij of onze collectieve veiligheid. De beïnvloeding van ons gedrag en onze geest gebeurt systematisch en continu, tot aan het stemhokje. Manipulatieve politici, zoals deze hierboven in het artikel, zouden dan wel eens kunnen verkozen worden en hun bevolking met een zware kater opzadelen, zo niet erger.

Ons enig verweer tegen de manipulatie van onze gevoelens en onze gedragingen is opvoeding en onderwijs. Als we dus extra moeten investeren, dan is het daarin.

<< Ga terug naar de vorige pagina

 

 

Bentein - Debaere © 2019 | Design by Maur Bentein | Powered by GetSimple
contact: m_bentein[at]hotmail[dot]com